O INSTYTUCIE

 

INSTYTUT OPERY

3 listopada 2009 w Sali Operowej Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie z inicjatywy Profesora Ryszarda Peryta odbyło się pierwsze spotkanie Rektorów i Dziekanów z Wykładowcami i Studentami wszystkich trzech Uczelni Artystycznych Warszawy (Akademii Teatralnej, Uniwersytetu Muzycznego i Akademii Sztuk Pięknych). Była to inauguracja działalności INSTYTUTU OPERY. W ramach tej współpracy powstało wiele projektów, łączących pod znakiem Instytutu dziesiątki studentów i pedagogów, otwierających szanse przyszłym twórcom opery i budujących ich potężny kapitał umiejętności, czy choćby zainteresowań.
INSTYTUT OPERY jest unikalną w skali Polski, a także w skali Europy, przestrzenią naukowo-dydaktyczno-badawczą, związaną z żywiołem opery, rozumianym jako swoista kontynuacja idei teatralnych antycznej Grecji. Łączy studentów i profesorów wielu uczelni wokół tak pojętego terytorium opery; jej źródeł, historii, jej języka, narzędzi i warsztatu, a także przygotowuje przyszłych twórców - praktyków i teoretyków - do pracy… w teatrze partytury. INSTYTUT OPERY nawiązuje do najlepszych tradycji europejskiego fenomenu cameraty. INSTYTUT OPERY swoją tożsamość buduje na fundamencie szlachetnej tradycji europejskiej Camerata Fiorentina… oraz na rozumnej ojczystej i rodzimej tradycji Collegium Nobilium… INSTYTUT OPERY [institutum – urządzenie, tradycja, zamiar, nauka, metoda; opera – dzieło, czyn, służba] nasza nazwa stanowi także naszą tożsamość i nasze powołanie, natomiast nasze COLLEGIUM NOBILIUM [collegium – zrzeszenie, wspólnota, familia; nobilium – szlacheckie, elitarne, szlachetne], założone przez Stanisława Konarskiego [1740] przy ul. Miodowej – współcześnie zaś, jako Teatr Collegium Nobilium Akademii Teatralnej w Warszawie, jest domem, teatrem i sercem Akademii i naszego INSTYTUTU OPERY. Wieloletnia i wieloraka współpraca trzech uczelni artystycznych Warszawy – Uniwersytetu Muzycznego, Akademii Sztuk Pięknych oraz Akademii Teatralnej – od siedmiu lat trwająca jako INSTYTUT OPERY, zamierza dokonać [także w sensie formalno-prawnym] nowego aktu założycielskiego swoistego triumwiratu uczelni artystycznych… INSTYTUT OPERY jest meta-fizycznym laboratorium wielkiej triady nowożytnego teatru: Teatr Arlekina [commedia dell’arte]; Teatr Prospera [teatr w teatrze]; Teatr Orfeusza [dramma per musica]. Badając źródła teatru, poszukuje współczesnej jego żywotności, poszukuje teatru partytury, a TEATR PARTYTURY… to OPERA UBOGA…
Celem Instytutu jest poszerzanie wiedzy i umiejętności studentów i pedagogów teatru, oraz pogłębianie rozumienia istoty opery (dzieło, służba). W ramach rozwijanych projektów, Instytut łączy twórców i teoretyków różnych dziedzin sztuki. Jedynie dzięki tej syntezie możliwe jest pełne obcowanie z operą, a także nabycie umiejętności pracy w zespole ją tworzącym. Instytut jest laboratorium twórczym, w którym wzorem Cameraty Florenckiej dochodzi do wspólnego poszerzania wiedzy i umiejętności „smakoszy” opery. Integracja wokół dziedziny opery zachodzi na możliwie jak najszerszym polu, włączając do współpracy wydziały różnych szkół, biorąc pod uwagę również współpracę międzynarodową.
Instytut jest jednostką międzyuczelnianą powołaną przy Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza, we współpracy z Uniwersytetem Muzycznym im. Fryderyka Chopina i Akademią Sztuk Pięknych w Warszawie. W ramach kolejnych projektów uruchamianych w określonych ramach czasowych zaproszeni do tych projektów studenci i profesorowie realizują wyznaczone zadania. Każdy projekt kończy się jego finalizacją (spektaklem lub seminarium). Podstawowymi zadaniami wykonywanymi przez Instytut są spektakle. Podczas rozszerzonej formuł pracy nad nimi (o działalność badawczą, naukową i dydaktyczną) dochodzi do najlepszego wypełnienia misji Instytutu. Seminaria tematycznie łączą się ze spektaklami.
Corocznie Instytut realizuje dwa główne projekty-zadania: 1. Spektakl STUDIUM, który jest egzaminem studentów Wydziału Reżyserii i składa się z kilku fragmentów wybranego dzieła operowego reżyserowanych kolejno przez kilkoro reżyserów. Udział biorą soliści/chór z UMFC. Akompaniament jest uproszczony do fortepianu. 2. Spektakl DYPLOMOWY wybranego studenta Wydziału Reżyserii, będący pełnowymiarowym spektaklem operowym z orkiestrą i śpiewakami.

Oprócz reżyserów, śpiewaków i scenografów, proces dydaktyczny przy projektach Instytutu obejmuje także inne dziedziny nauki. W dotychczasowej siedmioletniej działalności współpracowali z Instytutem studenci Wydziału Aktorskiego AT, Wydziału Instrumentalnego UMFC, Wydziału Wzornictwa ASP (specjalność projektowania kostiumu), Wyższej Szkoły Artystycznej (Charakteryzacja), Studio Sztuki (Charakteryzacja i wizaż), Wydziału Wiedzy o Teatrze AT, Wydziału Reżyserii Dźwięku UMFC, Warszawskiej Szkoły Filmowej.
W ramach działalności badawczej otwiera się szerokie pole związane z dawnymi manuskryptami, które wymagają opracowań i analiz. W połączeniu z przygotowywaniem spektakli dawnych dzieł operowych, dochodzi do poznawania i opisania dotychczas nieznanych dzieł. Wydawane mogą być nowe libretta i ich tłumaczenia, a także nuty i nagrania. Podstawowym elementem działalności naukowej są seminaria, na których dochodzi do wspólnej prezentacji prac badawczych, wykładów specjalistów w danej dziedzinie i syntetycznej konferencji teoretyków i praktyków. Otwarta formuła debaty, umożliwia szerokie współuczestnictwo różnych grup zainteresowanych.